rol bedrijfsarts

Adviespunt Werk van Hoofdpijnnet helpt leden die vastlopen in hun werk. De adviseurs bieden een luisterend oor en geven tips en adviezen om met plezier aan het werk te blijven. In deze rubriek bespreekt een van de adviseurs een veelvoorkomende vraag. Deze keer: ‘Wanneer ik mij door hoofdpijn moet ziekmelden op het werk, wat is dan de rol van de bedrijfsarts?’

Uit Hoofdzaken #3, 2020
Door: Mai Eijkmans

Vraag:

‘Helaas moet ik mij vijf à zes keer per jaar een dag ziekmelden vanwege migraine. Mijn vorige leidinggevende was op de hoogte van mijn klachten en we hadden er duidelijke afspraken over gemaakt. Ik ben nooit bij een bedrijfsarts geweest. Nu heb ik een nieuwe leidinggevende en moet ik na drie keer een dag ziekmelden bij de bedrijfsarts komen. Wat kan ik daarvan verwachten? Wat is de rol van die bedrijfsarts?’

Wat doet een bedrijfsarts?

Een werkgever moet rekening houden met de gezondheid en veiligheid van de werknemer, maar hij is zelf geen medisch specialist en mag ook geen medische informatie van de werknemer registreren. Hij is daarom verplicht een bedrijfsarts in te zetten wanneer dit nodig is. De bedrijfsarts speelt een belangrijke rol bij begeleiding van ziekteverzuim en moet verplicht worden ingeschakeld als een werknemer langere tijd ziek is. Hij heeft de wettelijke taak om een probleemanalyse op te stellen en te adviseren over de aanpak van de re-integratie. Bedrijfsartsen zijn specialist op het gebied van arbeid en gezondheid. Als ziekte invloed heeft op je werk, of als je werk invloed heeft op je ziekte, kun je hiervoor aankloppen bij de bedrijfsarts.

Denk zelf goed na over mogelijke oplossingen en kom met voorstellen. Bereid het gesprek dus goed voor: wat wil ik vertellen, vragen, voorstellen, bespreken.

Verplicht en vrijwillig spreekuur

Er zijn twee soorten spreekuur bij de bedrijfsarts: verplicht en vrijwillig. Een verplicht spreekuur wordt in de regel door de werkgever of bedrijfsarts gepland als een werknemer ziek is (uiterlijk na zes weken ziekte) of als een werknemer frequent verzuimt (meestal als een werknemer zich drie tot vijf keer per jaar ziekmeldt). Het gaat om de (sociaal-) medische begeleiding en reïntegratie van werknemers die wegens ziekte verzuimen. De bedrijfsarts geeft na zo’n consult advies aan de werkgever. Contacten tussen bedrijfsarts en werknemer zijn vertrouwelijk, de werkgever mag dus zeker niet zomaar bij het gesprek aanschuiven. De bedrijfsarts weet de vertaalslag naar de werkgever te maken voor wat de inzetbaarheid betreft van de werknemer.

In sommige bedrijven sluit de leidinggevende wel aan bij zo’n consult. Belangrijk daarbij is dat jij eerst in vertrouwen zonder de leidinggevende met de bedrijfsarts kunt spreken. Als vervolgens de vertaalslag gemaakt moet worden naar wat jouw inzetbaarheid is op de werkvloer, kan de leidinggevende aan het eind van het consult aansluiten. Voordeel hiervan kan zijn dat je duidelijke afspraken kunt maken, het kan veel misverstanden voorkomen.

Mogelijkheden en beperkingen

Belangrijk in het gesprek met de bedrijfsarts is om niet te veel op de diagnose te focussen, wel op de mogelijkheden en beperkingen. Denk zelf goed na over mogelijke oplossingen en kom met voorstellen. Bereid het gesprek dus goed voor: wat wil ik vertellen, vragen, voorstellen, bespreken. Het kan raadzaam zijn om iemand mee te nemen naar het consult bij de bedrijfsarts, twee horen immers meer dan één, zeker als je het spannend vindt. Die persoon kan eventueel aantekeningen maken en mee opletten of alles wat gezegd en afgesproken wordt ook echt duidelijk is voor jou.

Het vrijwillig spreekuurcontact (ook wel: arbeidsgeneeskundig consult, arbeidsomstandighedenspreekuur of open spreekuur). Sinds 1 juli 2017 is de gewijzigde Arbowet van kracht. Daarin is opgenomen dat elke werknemer het recht heeft om te bedrijfsarts te spreken. Toestemming van de werkgever is niet nodig voor een vrijwillig consult. Het is wel handig om even uit te zoeken hoe de toegang tot het spreekuur op jouw werk is geregeld.

Waarom zou je een gesprek met de bedrijfsarts weigeren? Een dergelijk gesprek kan immers tot nieuwe ideeën en oplossingen leiden.

Over het algemeen is het advies om vooral op tijd met je werkgever of bedrijfsarts in gesprek te gaan over hoofdpijn, dit voorkomt misverstanden en maakt dat je je gezondheid en inzetbaarheid op het werk zo goed mogelijk kunt bewaken. Het vrijwillig consult is juist bedoeld om uitval te voorkomen, wacht dus niet tot je ziek wordt. Dus als je je wel eens zorgen maakt over hoe je het vol gaat houden, of als je last hebt van bepaalde omstandigheden in je werk (bijvoorbeeld licht, geluid, werkdruk) kun je gebruik maken van dit consult. Bespreek het met de bedrijfsarts en zoek samen naar oplossingen. Richt je hierbij vooral op de lange termijn; we zijn vaak geneigd om kortetermijnoplossingen te bedenken, in de hoop dat we het wel volhouden, of dat het wel beter wordt. Kijk dus eens goed in de spiegel en vraag jezelf af wat je nodig hebt om je werk nog jaren op een gezonde manier te kunnen doen.

Over het algemeen wordt een proactieve en preventieve houding van medewerkers op prijs gesteld, omdat dit verzuim kan voorkomen.

Mag je een gesprek met de bedrijfsarts weigeren?

Een leidinggevende kan een medewerker vragen om van het vrijwillige spreekuur gebruik te maken, of voorstellen om eens een afspraak met de bedrijfsarts te maken, maar de werknemer is niet verplicht om daaraan gevolg te geven. Bovendien is ‘de toon van de muziek’ van belang. ‘Ik wil dat je naar de bedrijfsarts gaat’ kan intimiderend overkomen.

Maar wanneer je niet op last van je leidinggevende naar de bedrijfsarts wilt, of als je het verzoek als intimiderend of bedreigend ervaart, dan is er waarschijnlijk iets anders aan de hand. Want waarom zou je een gesprek met de bedrijfsarts weigeren? Een dergelijk gesprek kan immers tot nieuwe ideeën en oplossingen leiden. De door de leidinggevende gekozen ‘toon’ en jouw interpretatie daarvan, zijn waarschijnlijk het gevolg van een verslechterde verstandhouding tussen jullie. Weigeren om naar het vrijwillig spreekuur van de bedrijfsarts te gaan zal die verstandhouding verder verslechteren. Daar is niemand bij gebaat. In dit soort situaties is het daarom zaak om de verslechterde verstandhouding met je leidinggevende te bespreken, eventueel met een neutrale partij erbij. Om zodoende op één lijn te komen, of in ieder geval weer nader tot elkaar. En om te voorkomen dat de verslechterde verstandhouding uiteindelijk leidt tot een arbeidsconflict.

Positief resultaat

Met de bedrijfsarts kan gekeken worden naar interventies die je inzetbaarheid positief kunnen beïnvloeden, bijvoorbeeld door aanpassingen in taken op de slechte dagen of door een rustige werkplek te realiseren. Over het algemeen wordt een proactieve en preventieve houding van medewerkers op prijs gesteld, omdat dit verzuim kan voorkomen. Adviespunt Werk is erg blij met dit vrijwillige spreekuur en adviseert mensen met ernstige hoofdpijn nadrukkelijk hier gebruik van te maken.

De bedrijfsarts heeft altijd een adviserende rol, dus geen beslissingsbevoegdheid, maar de werkgever is wel verplicht om advies te vragen aan de bedrijfsarts bij de begeleiding van ziekteverzuim en reïntegratie. Hij moet bij zijn beslissingen rekening houden met dit advies. Het advies speelt een belangrijke rol in arbeidszaken, bijvoorbeeld als het gaat om een procedure bij de rechter of het UWV. Als de werkgever van het advies afwijkt, zal hij goed moeten motiveren en onderbouwen waarom hij doet.

Heb je hier nog vragen over of wil je een gesprek met je leidinggevende of bedrijfsarts voorbespreken? Neem dan contact op met Adviespunt Werk via: werk@hoofdpijnnet.nl.

Ook gebruik maken van het Adviespunt Werk?

Word lid van Hoofdpijnnet